DNS sorgulama

Araç ne yapar?

DNS sorgulama aracı, yazdığınız alan adını seçtiğiniz genel çözümleyiciye (Cloudflare veya Google Public DNS) DNS-over-HTTPS JSON arayüzüyle sorar ve dönen kayıtları okunur bir tabloda gösterir. Web sitesi taşırken, e-posta için MX, SPF veya DMARC kaydını kontrol ederken, SSL sertifikası öncesinde CAA kaydına bakarken ya da bir IP adresinin ters kaydını ararken işe yarar.

Türkçe karakterli alan adları sorgudan önce xn-- biçimine çevrilir; örneğin şeker.com.tr için xn--eker-45a.com.tr sorulur. Dönüşümü ayrıntılı görmek için Punycode dönüştürücü aracını kullanabilirsiniz.

Nasıl kullanılır?

• Alan adını yazın. Tam bir URL yapıştırırsanız araç yalnız ana makine adını alır ve bunu uyarı olarak belirtir.
• Kayıt türünü seçin. “Yaygın kayıtlar” seçeneği A, AAAA, CNAME, MX, TXT, NS, SOA ve CAA sorgularını birlikte gönderir.
• Ters kayıt için IPv4 veya IPv6 adresi yazın; araç in-addr.arpa ya da ip6.arpa adını kendisi kurar ve PTR sorar.
• Çözümleyiciyi seçin ve Sorgula düğmesine basın. Sorgu yalnız bu düğmeyle gönderilir; yazarken istek yapılmaz.
• Sonucu kopyalayın veya dig çıktısına benzeyen metin dosyası olarak indirin.

DNSSEC doğrulaması nedeniyle SERVFAIL alıyorsanız “Doğrulamayı kapat (CD)” seçeneğiyle aynı sorguyu tekrarlayabilirsiniz. Kayıt bu kez geliyorsa sorun büyük olasılıkla DNSSEC yapılandırmasındadır.

Kayıt türleri

TXT kayıtları birden fazla parçadan oluşabilir; araç parçaları birleştirir, bayt sayısını hesaplar ve SPF, DMARC veya DKIM gibi bilinen önekleri etiketler. Etiket yalnız metnin başına bakar; politikanın doğru olduğunu denetlemez.

Yanıt kodları ve DNSSEC

Her sorgu için çözümleyicinin döndürdüğü durum kodu gösterilir. NOERROR sorgunun başarılı olduğunu anlatır; ad var ama istenen türde kayıt yoksa araç bunu NODATA olarak ayrıca belirtir. NXDOMAIN adın hiç bulunmadığını, SERVFAIL çözümleyicinin yanıt üretemediğini, REFUSED ise sorgunun reddedildiğini gösterir. Olumsuz yanıtlarda bölgenin SOA kaydı “yetki” bölümünde listelenir; bu kaydın son alanı olumsuz yanıtın ne kadar önbellekte kalabileceğini belirler.

AD bayrağı, çözümleyicinin yanıtı DNSSEC imzalarıyla doğruladığını söyler. Bayrağın kapalı olması tek başına hata değildir; bölge imzalanmamış olabilir. Bazı sağlayıcılar Extended DNS Errors açıklaması da döndürür; araç bu metni değiştirmeden gösterir.

Önbellek, TTL ve çözümleyici görünümü

Sonuçlar yetkili sunucudan değil, seçtiğiniz çözümleyicinin o anki görünümünden gelir. Çözümleyici kaydı önbellekte tutuyorsa TTL sütunu kalan süreyi saniye olarak gösterir; yeni yaptığınız bir değişiklik bu süre dolana kadar görünmeyebilir. Cloudflare ile Google farklı zamanlarda önbelleğe aldığı için iki sağlayıcı kısa süre farklı cevap verebilir. CDN arkasındaki sitelerde de konuma göre farklı IP adresleri görmek olağandır.

Örnek ve yorum

Örnek düğmesi yemre.com.tr için yaygın kayıtları sorar. Kısaltılmış bir çıktı şöyle görünebilir (değerler zamanla değişir):

; yemre.com.tr (yemre.com.tr) @ Cloudflare
; A: status NOERROR; flags: rd ra
yemre.com.tr	300	IN	A	188.114.96.7
; MX: status NOERROR (NODATA); flags: rd ra
; authority: yemre.com.tr	1800	IN	SOA	gabriella.ns.cloudflare.com. dns.cloudflare.com. ...

Yorum: A kaydı var ve 300 saniyelik TTL ile önbellekte. MX sorgusu NOERROR ama NODATA döndüğü için bu ad için e-posta sunucusu tanımlı değil; SOA kaydı yalnız olumsuz yanıtın kaynağını gösteriyor. NXDOMAIN görseydiniz adın kendisinin bulunmadığını anlamanız gerekirdi.

Sınırlar ve gizlilik

Sorgula düğmesine bastığınızda alan adı veya IP adresi tarayıcınızdan doğrudan seçtiğiniz DoH sağlayıcısına gönderilir: Cloudflare (cloudflare-dns.com) ya da Google (dns.google). Sağlayıcı, IP adresinizi ve sorguyu kendi gizlilik politikasına göre görür. yemre.com.tr'ye sorgu, sonuç veya IP bilgisi gönderilmez; istek çerezsiz ve referrer bilgisi olmadan yapılır. Google için istemci alt ağı iletimi kapatılır.

Araç yetkili sunuculara doğrudan bağlanmaz, bölge aktarımı yapmaz ve bir sağlayıcının engellediği veya filtrelediği adları ayırt edemez. Tarayıcı eklentileri ya da kurum ağları DoH adreslerini engelliyorsa sorgu ağ hatasıyla sonuçlanır. Her istek 8 saniyede zaman aşımına uğrar.