Araç ne yapar?
DNS yalnız ASCII harf, rakam ve tire içeren etiketlerle çalışır. Uluslararası alan adları (IDN) bu nedenle kayıt ve sorgu sırasında xn-- önekli Punycode etiketlerine çevrilir. Araç her satırdaki alan adını hem Unicode hem ASCII biçimiyle gösterir, hangi yönde dönüşüm yapıldığını otomatik seçer ve sorunlu etiketleri satır numarasıyla bildirir.
Alan adı kaydı yaptıran, e-posta veya SSL ayarı yapan, DNS sorgulama sırasında gördüğü xn-- adını çözmek isteyen ya da kampanya bağlantılarında Türkçe alan adı kullanan herkes için tasarlandı.
Nasıl kullanılır?
- Metin alanına her satıra bir alan adı yazın veya liste yapıştırın; en fazla 1.000 satır işlenir.
- Çıktı yönünü seçin: otomatik mod
xn--içeren ASCII satırları Unicode'a, diğerlerini ASCII'ye çevirir. - Sonuç siz yazarken güncellenir. Tablo her etiketin Unicode ve ASCII biçimini, ASCII uzunluğunu ve harflerin hangi alfabeden geldiğini gösterir.
- Uyarıları okuyun, ardından sonucu kopyalayın veya TXT ya da CSV olarak indirin.
Tam bir URL yapıştırırsanız araç yalnız ana makine adını alır; yol, port ve sorgu kısmı yok sayılır ve bu bir uyarıyla belirtilir.
Dönüşüm kuralları: UTS #46 ve RFC 3492
Dönüşüm iki adımda yapılır. Önce Unicode UTS #46 eşlemesi uygulanır: büyük harfler küçültülür, tam genişlikli harfler ve 。 gibi noktalar sadeleştirilir, izin verilmeyen karakterler reddedilir. Bu adım tarayıcının bağlantıları açarken kullandığı URL ayrıştırıcısıyla yapılır; böylece sonuç tarayıcınızın göreceği adla aynıdır. Ardından ASCII olmayan her etiket RFC 3492 Punycode algoritmasıyla kodlanır ve başına xn-- eklenir.
Türkçede dikkat edilmesi gereken iki nokta vardır. Büyük I harfi Türkçe ı'ya değil i'ye eşlenir; IĞDIR.COM yazarsanız sonuç iğdir.com olur, ığdır.com değil. Büyük İ ise i ve birleşik nokta işaretine dönüşür ve farklı bir xn-- etiketi üretir. Bu yüzden Türkçe alan adlarını küçük harfle yazmak en güvenli yoldur.
Karışık alfabe ve benzer karakterler
Kiril а ile Latin a ekranda aynı görünür ama farklı alan adları üretir. Araç bir etiketteki harflerin alfabelerini listeler; Latin ile Kiril gibi farklı alfabeler aynı etikette karışıyorsa uyarı verir. Japonca, Çince ve Korece için olağan karışımlar uyarı sayılmaz. Ayrıca Latin harflere çok benzeyen Kiril, Yunan ve Ermeni harflerini kısa bir listeyle karşılaştırır ve etiketin hangi Latin ada benzediğini gösterir; örneğin аpple için apple.
Bu liste Unicode'un tam benzer karakter tablosu değildir; klasik homograf örneklerini yakalar. Uyarı yoksa ad kesin güvenli demek değildir. Görünmez karakterler de ayrıca bildirilir.
Uzunluk sınırları ve hatalar
| Kural | Sınır |
|---|---|
| Bir etiket (ASCII biçimi) | en fazla 63 karakter |
| Tüm alan adı (ASCII, son nokta hariç) | en fazla 253 karakter |
| Etiket başı ve sonu | tire olamaz |
3. ve 4. karakterde -- | yalnız xn-- gibi özel önekler için |
| Boş etiket | art arda iki nokta geçersiz |
Uzunluk Unicode harf sayısına göre değil ASCII biçimine göre hesaplanır; kısa görünen bir Türkçe etiket Punycode'da uzayabilir. Geçersiz xn-- etiketleri, çözülemeyen Punycode dizileri ve IP adresine benzeyen girdiler hata olarak gösterilir. Alt çizgi DNS kayıt adlarında kullanılabilir ama ana makine adında geçerli değildir; araç bunu uyarı olarak belirtir.
Örnek ve yorum
Örnek düğmesi şu listeyi yükler ve otomatik modda aşağıdaki çıktıyı üretir:
şeker.com.tr -> xn--eker-45a.com.tr
ığdır.com -> xn--dr-wna5ec.com
xn--eker-45a.com.tr -> şeker.com.tr
IĞDIR.COM -> xn--idir-0wa.com (iğdir.com)Yorum: ilk iki satır Türkçe adları ASCII'ye çevirir, üçüncü satır ters yönde çözülür. Dördüncü satır aynı şehri büyük harfle yazmanın farklı bir alan adı ürettiğini gösterir; araç bu satırda I eşlemesi uyarısı verir. Kiril harfli bir satır eklerseniz karışık alfabe uyarısı da görünür.
Sınırlar ve gizlilik
Dönüşüm tamamen tarayıcınızda yapılır; yazdığınız alan adları hiçbir sunucuya gönderilmez ve ağ isteği yapılmaz. Araç bir alan adının kayıtlı olup olmadığını, hangi uzantının hangi karakterlere izin verdiğini veya kayıt kuruluşunun kurallarını denetlemez. Eski IDNA2003 uygulamaları ß gibi bazı harfleri farklı dönüştürebilir; bu durumda uyarı gösterilir. Sonuçlar tarayıcınızın URL ayrıştırıcısına dayandığı için çok eski tarayıcılarda farklılık görülebilir.
Sık sorulan sorular
Punycode nedir?
RFC 3492 ile tanımlanan ve Unicode karakterleri yalnız ASCII harf, rakam ve tire ile gösteren kodlamadır. Alan adlarında xn-- önekiyle kullanılır.
şeker.com.tr'nin Punycode karşılığı nedir?
xn--eker-45a.com.tr. Yalnız ASCII olmayan şeker etiketi dönüşür; com ve tr aynı kalır.
Büyük harfle yazmak sonucu değiştirir mi?
Genellikle hayır, çünkü harfler küçültülür. Türkçede ise I harfi i'ye, İ harfi i ve birleşik noktaya eşlendiği için farklı bir alan adı çıkabilir.
Karışık alfabe uyarısı neden önemli?
Farklı alfabelerden benzer görünen harfler, gerçek bir markayı taklit eden alan adları oluşturmak için kullanılabilir. Uyarı, adı dikkatle kontrol etmeniz gerektiğini söyler.
Girdiğim alan adları kaydediliyor mu?
Hayır. Dönüşüm tarayıcınızda yapılır. Yalnız paylaşım bağlantısına girdileri eklemeyi seçerseniz liste bağlantının içinde yer alır.